یکی از دستگاههای مهم و کاربردی در صنایع مختلف، همچون صنعت ساخت و ساز، کارخانههای تولیدی، حمل و نقل و غیره جرثقیل صنعتی ثابت است. این نوع دستگاهها به علت استفاده مکرر، شدید و عملکرد پیچیدهای که دارند، در طول زمان به بررسی و تعمیر مداوم نیاز خواهند داشت . تعمیر و نگهداری صحیح از این دستگاهها موجب افزایش طول عمر آنها و صرفهجویی در هزینههای آن خواهد شد.
تعمیر و نگهداری جرثقیل شامل چه مواردی میشود؟
نگهداری و تعمیر جرثقیل موارد زیادی را شامل خواهد شد که شامل موارد زیر است:
بررسی جرثقیل به صورت روزانه
پیش از هر مرتبه استفاده باید جرثقیل را به دقت بررسی کرد تا از ایمنی دستگاه مطمئن شد. در این بررسی به شکل روزانه باید به موارد زیر توجه کنید:
بررسی وضعیت زنجیرهای جرثقیل، سیم بکسلها و تجهیزات باربرداری دیگر
بررسی وضعیت مایعات مانند روغنها
بررسی وضعیت بخشهای ترمز و فرمان
بررسی وضعیت سیستمهای برقی
بررسی وضعیت زنجیرهای جرثقیل، سیم بکسلها و تجهیزات باربرداری دیگر
بررسی وضعیت مایعات مانند روغنها
بررسی وضعیت بخشهای ترمز و فرمان
بررسی وضعیت سیستمهای برقی
بررسی جرثقیل به صورت دوره ای
علاوه بر بررسی روزانه، باید به صورت دورهای نیز جرثقیل را مورد بررسی قرار داد و در این بررسی به موارد زیر توجه کرد:
عوض کردن زنجیرها، سیم بکسلها و دیگر تجهیزات باربرداری فرسوده
عوض کردن روغنها و مایعات
تنظیم کردن سیستمهای ترمز و فرمان
تعویض یا تعمیر قطعات فرسوده
تنظیم برنامه تعمیر و نگهداری جرثقیل
برنامه تعمیر و نگهداری جرثقیل باید بر اساس عوامل مختلفی مانند نوع جرثقیل، میزان استفاده از آن و شرایط محیطی مشخص شود. در اینجا به برخی از نکات مهم در تنظیم برنامه تعمیر و نگهداری جرثقیل اشاره خواهد شد:
نوع جرثقیل: در هنگام تعیین شدت تعمیر و نگهداری جرثقیل، نوع آن مهم است. به عنوان مثال، جرثقیلهای سنگینتر و پیچیدهتر مانند جرثقیل دروازه ای به تعمیرات و نگهداری بیشتری احتیاج دارند.
میزان استفاده از جرثقیل: اینکه چقدر از جرثقیل استفاده میکنید، نیز برای تنظیم برنامه تعمیر و نگهداری آن مهم است. هر چه از جرثقیل بیشتر استفاده شود، نیاز به تعمیر و نگهداری بیشتری پیدا میکند.
شرایط محیطی: یکی دیگر از عواملی که بر روی برنامه تعمیر و نگهداری جرثقیل اثر گذار است، شرایط محیطی خواهد بود. اگر در محیطهای سخت از جرثقیل استفاده شود، نیاز به تعمیر و نگهداری بیشتری دارد.
ابزارهای مورد نیاز برای تعمیر جرثقیل
برای تعمیر جرثقیلها به یک سری ابزار نیاز خواهد بود. از این ابزارها میتوان به انواع دستگاههای جوش کاری، دستگاههای برش و تراش کاری، لیفتراک، جرثقیل ماشینی، دریلهای مخصوص، سنگ فرز، جعبه ابزار کامل صنعتی، انواع آچارها به ویژه چکش، آچار شلاقی، پتک و غیره اشاره کرد.
مشکلات رایج جرثقیلهای سقفی چیست؟
از مشکلات رایج در مورد جرثقیلهای سقفی میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
آسیب یا تخریب سیم بکسل
سیم بکسل جرثقیل ممکن است دچار تابیدگی، خوردگی و سایش شود و از این جهت نیاز به تعمیر و نگهداری جرثقیل صنعتی ثابت باشد. بهترین راه برای پیشگیری از آسیب دیدن یا خرابی سیم بکسل این است که به طور منظم این بخش از جرثقیل را مورد بررسی و بازبینی قرار دهید. هر یک از مشکلات زیر ممکن است برای سیم بکسل اتفاق افتد و این موارد از رایجترین مشکلاتی هستند که ممکن است در مورد سیستم جرثقیل ثابت با آن مواجه شوید.
سیم بکسل ممکن است از روی سیستم درام خارج شده باشد.
مشکلاتی مانند کم شدن قطر سیم بکسل یا از بین رفتن هسته سیم بکسل و همچنین خوردگی داخلی یا خارجی سیم و سایش آن رخ داده است.
سیمهای خارجی شکسته یا فرسوده شدهاند.
اتصالات انتهایی دچار خوردگی و شکستگی شدهاند.
مسائل مربوط به جابجایی جرثقیل و تراز
در طراحی و نصب جرثقیلهای ثابت، تیرهای حمال و ریلهای طولی باید توسط تولید کننده حرفهای و یا یک شرکت خدمات با کیفیت اجرا شوند. همچنین پیش از نصب ریل جرثقیل باید اطمینان حاصل شود که تیر حمال جرثقیل به شکل حرفهای مورد بررسی قرار گرفته است. هنگامی که جرثقیل ثابت مورد استفاده قرار میگیرد، اگر در تیر حمال جرثقیل، هر گونه ناترازی وجود داشته باشد، میتواند باعث ایجاد خسارت قابل توجهی برای تمام سیستم سازه جرثقیل شود.
در مورد مسائل مربوط به جابجایی جرثقیل و تراز ممکن است مشکلات زیر رخ دهد:
بروز حوادث خطرناک
خراب شدن و نقص در سیستم عملکرد کلی جرثقیل
خراب شدن تجهیزات و کاهش یا از بین رفتن کامل بهره وری
ایجاد هزینههای تعمیرات و تعویض قطعات
عیب یابی انواع جرثقیل
در صورت بروز مشکلات زیر میتوان دلایل احتمالی بروز این مشکلات را به شکل زیر پیش بینی کرده و عیب یابی کرد. این امر برای تعمیر و نگهداری جرثقیل صنعتی ثابت ضروری است:
1. اگر موتور کار میکند ولی جرثقیل قادر به بالا بردن بار نیست، عیب احتمالی میتواند بار بیش از ظرفیت جرثقیل و یا شل شدن کلاچ و شکستن چرخ دنده باشد.
2. اگر موتور جرثقیل کار نمیکند، مشکل میتواند، مربوط به قطع ارتباط جعبه برق با کنترل دستگاه، قطع ارتباط جعبه برق با موتور، سوختن موتور و سایر موارد باشد.
3. اگر مشکل در سیمهای بکسل روی دهد، عیب میتواند ناشی از روی هم افتادن سیم بکسل و باربرداری، خراب شدن مغزی سیم بکسل، بار زدن بیش از اندازه، برخورد سیم با اشیای تیز و برنده و سایر موارد باشد.
4. داغ کردن موتور جرثقیل ثابت ممکن است، ناشی از گرمی محیط کار، شکسته شدن پروانه موتور، بلند کردن بار بیش از حد مجاز و غیره باشد.
5. سایش چرخها میتواند، نشان دهنده سختی بالای ریلها، نامناسب بودن زیرساخت، نصب نامناسب و انحراف چرخ باشد.
تعمیر و نگهداری جرثقیل صنعتی ثابت موجب افزایش عمر مفید این دستگاه شده و عملکرد آن را بهبود میبخشد. برنامه ریزی منظم برای تعمیر و نگهداری جرثقیل، روان کاری و تمیز کردن منظم، بررسیهای دورهای، آپدیت کردن نرمافزار، آموزش کاربران و دیگر موارد از جمله اقداماتی هستند که میتوانند موجب افزایش عمر و عملکرد جرثقیل شوند.